Θύματα παντού. Σχολικός εκφοβισμός, σεξουαλική παρενόχληση, μισαλλοδοξία, ρατσισμός. Όλοι, θύματα. Τραγικές ειδήσεις που μαθαίνουμε καθημερινά πλέον και αναμεταδίδουμε με τη βοήθεια των social media, γίνονται αφορμές για να θυμηθούμε γεγονότα που έχουν συμβεί σε εμάς στο παρελθόν ή στα παιδιά μας στο παρόν. Και σχολιάζουμε. Όλοι. Συμπονούμε τα θύματα, ταυτιζόμαστε μαζί τους, είμαστε οργισμένοι με όσους ευθύνονται για τη συναισθηματική και σωματική βία, για τη λεκτική κακοποίηση, για τις απειλές, για την κοροϊδία. Ζητάμε την παρέμβαση αστυνομίας και την απόδοση δικαιοσύνης. Bullying, αυτή η μάστιγα.

Αλλά, κανείς από εμάς δεν το έκανε ποτέ. Κανείς από εμάς δεν υπήρξε θύτης, κανενός από εμάς το παιδί δεν έγινε τύραννος κάποιου άλλου παιδιού. Μια κοινωνία θυμάτων. Και οι θύτες, φαντάσματα. Κανείς. Πουθενά.

Έλα τώρα. Θυμήσου.

Δεν κορόιδευες ποτέ στο σχολείο σου το χοντρό παιδάκι; Το “άσχημο”; Το γυφτάκι, το Αλβανάκι, το “αραπάκι”; Το κοντό, το ορφανό, το ξένο; Το αδύναμο, το μόνο; Δεν συμμετείχες ποτέ σε μαζικό “πέσιμο” όπου πολλά παιδιά μαζί έβαζαν σε μια γωνία εκείνο που διέφερε και το κοροϊδεύαν μέχρι να εμφανιστεί ένας δάσκαλος που και πάλι δεν έκανε τίποτα, επειδή “έλα μωρέ, παιδιά είναι”. Δεν απέφυγες ποτέ το παιδί που κανένας δεν έπαιζε, για να μην κοροϊδεύουν και σένα που το έκανες παρέα;

Έλα τώρα. Θυμήσου.

Όταν τύγχανες παρών σε περιπτώσεις εκφοβισμού, επενέβαινες; Σταματούσες τους συμμαθητές σου; Έλεγες “αυτό που κάνεις είναι λάθος!”; Βοηθούσες τον φοβισμένο; Τον δαρμένο; Εκείνη που της είχαν βγάλει τη φήμη της “πουτάνας” στο σχολείο, απαιτούσες να μην την προσβάλλουν; Στεκόσουν δίπλα “στην αδερφάρα”; Ενημέρωνες δασκάλους, διευθυντή, γονείς;

Θυμάσαι που έκανες αποχή για την εκδρομή που δεν πήγες; Θυμάσαι την κατάληψη για τα “νέα μέτρα στην παιδεία” που ανάθεμα κι αν ήξερες καλά ποια ήταν! Θυμάσαι πόσο ένθερμα υποστήριζες; Επέδειξες την ίδια θέρμη στην υποστήριξη της κοπέλας που στρίμωξαν στις τουαλέτες και τράβαγαν βίντεο; ή είπες “τα ήθελε ο κώλος της”;

Θυμάσαι το αγόρι με την ελαφριά νοητική στέρηση που πέταξαν στον κάδο των σκουπιδιών στα Σεπόλια οι συμμαθητές του το 2001; Εγώ το θυμάμαι. Δεν είχα κάνει τίποτα. Ξέρεις τι με κάνει αυτό; ΘΥΤΗ! Αν δεν κάνεις κάτι να το σταματήσεις, είσαι ΘΥΤΗΣ. Το θυμάμαι. Καλά. Για πάντα. 

Με τα παιδιά μας τι γίνεται; Κάνουμε μανούρες στο σχολείο, τσακωνόμαστε με άλλους γονείς στις παιδικές χάρες όταν κάποιο άλλο παιδάκι κάνει κακό στο δικό μας. Τα δικά μας παιδιά είναι πάντα αδικημένα τα καημένα. Κάποιο άλλο παιδί τα δάγκωσε, τα χτύπησε, τα έφτυσε. Αργότερα στο δημοτικό, το παιδί μας έπαιξε ξύλο με άλλο παιδί. Αν έφαγε περισσότερες, τα κάνουμε όλα πουτάνα στο γραφείο του διευθυντή. Αν έριξε τις περισσότερες “έτσι, να μάθει να αμύνεται.” Καμαρώνουμε το ζόρικο παιδί μας, το νταή. Αν είναι κοριτσάκι, ακόμα περισσότερο. Πριν 2 χρόνια, η κόρη μου έδειρε 2 αγόρια που την ενοχλούσαν (αλλά δεν είχαν απλώσει χέρι πάνω της). Φούσκωσα από ικανοποίηση και υπερηφάνεια “καλά τους έκανες” και καμάρωνα που το παιδι μου που είναι αδύνατο σα κλαράκι, πλάκωσε 2 μεγαλύτερα αγόρια. Ξέρεις τι με κάνει αυτό; ΘΥΤΗ!

Ρίξε μια ματιά στο σχολικό περιβάλλον του παιδιού σου. Μάθε από το παιδί σου, ποιος συμμαθητής ή φίλος είναι στο περιθώριο. Μάθε γιατί. Μάθε τι κάνει το παιδί σου για αυτό. Βρες τρόπο να μάθεις αν το παιδί σου είναι συνυπεύθυνο που το παιδί αυτό είναι στο περιθώριο. Δε μπορεί να μη φταίει κανείς! Κάποια παιδιά φταίνε. Μήπως φταίει και το δικό σου;

Θεώρησε δεδομένο πως το παιδί σου κοροϊδεύει. Δεν γίνεται να μην το έχει κάνει ποτέ! Μην του ζητάς να σου μιλάει μόνο για τις φορές που του έκαναν κακό! Ζήτα να σου μιλήσει για τις φορές που αδίκησε κάποιο παιδί, που πλήγωσε, που απείλησε, που χτύπησε. Μην το μαλώσεις, εξήγησε του! Βάλτο στη θέση του θύματος, ενημερώσου πως μπορείς να κάνεις το παιδί σου να νιώσει ενσυναίσθηση. Παραδεχτείτε πως είστε θύτες και διορθώστε το.

Σταμάτα για λίγο να ψάχνεις για θύματα. Θυμήσου όλες τις φορές που υπήρξες θύτης. Παραδέξου την πιθανότητα το παιδί σου να είναι θύτης. ΠΑΡΑΔΕΞΟΥ.

Σε κάθε θύμα αντιστοιχεί και ένας θύτης. Ανέκαθεν συνέβαινε αυτό. Είναι εξαιρετικά πιθανό να έχεις υπάρξει και τα δύο. Είναι εξαιρετικά πιθανό το παιδί σου να είναι και τα δύο. Σπάσε την αλυσίδα. Αποδέξου τα λάθη που έκανες εσύ και τα λάθη που κάνει το παιδί σου και διορθώστε. Χωρίς αποδοχή, δεν υπάρχει εξιλέωση. Χωρίς αποδοχή δεν υπάρχει τέλος στο bullying. Δεν γίνεται να είναι όλοι μόνο θύματα. Κάποιοι πρέπει να είναι και οι θύτες.

Εγώ είμαι θύτης. Εσύ;