«Να είσαι καλό παιδί». Χιλιοειπωμένη κουβέντα από όλους τους γονείς, από όλους τους μεγάλους. Η ίδια κουβέντα κάθε φορά που η μαμά με άφηνε στην αυλόπορτα του σχολείου, η ίδια συμβουλή από τον μπαμπά, τον παππού, τη γιαγιά, τη νονά, το θείο, τη θεία. Κι εγώ ήμουν καλό παιδί. Ήμουν πάντα πρόθυμη να θυσιάσω τα θέλω μου για ένα μπράβο από το οικογενειακό και το κοινωνικό μου περιβάλλον, για μια πρόσκληση στο πάρτυ των συμμαθητών μου, για να είμαι εν ολίγοις συμπαθής…

Την προηγούμενη εβδομάδα καθώς άφηνα τη μικρή μου, όταν της είπα τελείως αφιλτράριστα και από τη δύναμη της συνήθειας «αγάπη μου να είσαι καλό παιδί», γύρισε και μου είπε με όλη την παιδική αφέλεια, που διακρίνει ένα τετράχρονο παιδί, «Ναι, μαμά. Θα είμαι καλό παιδί σαν το προβατάκι». Και καθώς έβλεπα τη μικρή να απομακρύνεται μια εικόνα ανατριχιαστική μου ήρθε στο μυαλό: ένα λευκό και τροφαντούλικο προβατάκι να το σφάζουνε το Πάσχα. Κι αμέσως έκανα εικόνα την κόρη μου σαν «προβατάκι» επί σφαγής, κι ένα εγκεφαλικό σαν να μου χτύπησε την πόρτα. Όχι, δεν θέλω η κόρη μου να θυσιαστεί σε κανένα βωμό…

Παίρνοντας το αμάξι για τη δουλειά η σκέψη μου ήταν αδύνατο να ξεκολλήσει από την εικόνα που συνειρμικά έφερε στο μυαλό μου η δήλωση της μικρής «Θα είμαι καλό παιδί σαν το προβατάκι». Το προβατάκι για την κόρη μου, όπως και για όλους μας άλλωστε, συμβολίζει την αγνότητα, την αθωότητα. Μια αθωότητα όμως που καταλήγει να σφαγιάζεται. Θύμα στις ορέξεις τρίτων. Θεέ μου τι λάθος τραγικό είχα κάνει!

Και ξαφνικά ήρθαν μνήμες στο μυαλό μου, που τις είχα καταχωνιάσει σε ένα σκονισμένο συρτάρι του. Και θυμήθηκα τότε που ο Γιαννάκης μου πήρε το καινούριο μου μολύβι και δεν μου το έδωσε ποτέ πίσω, κι εγώ από φόβο μη με πούνε μαρτυριάρα δεν το ανέφερα στη δασκάλα. Και θυμήθηκα τότε που ο Πάνος και ο Στράτος με κορόιδευαν για τα γυαλιά που φορούσα, αλλά δεν το είπα στους γονείς μου, κι ας έκλαιγα κρυφά στις τουαλέτες του σχολείου παρέα με την Πόπη που φορούσε σιδεράκια, για να μην τους αναστατώσω. Ένα καλό παιδί δεν δημιουργεί ποτέ προβλήματα. Και θυμήθηκα την καθηγήτρια των θρησκευτικών που με είπε «άχρηστη» γιατί δεν είχα αποστηθίσει καλά το «Πιστεύω», κι εγώ έσκυψα το κεφάλι, γιατί ήμουν καλό παιδί και δεν αντιμιλούσα στους καθηγητές. Και θυμήθηκα τη Βάσω που ενώ ήξερε πως γούσταρα τον Τάκη, του την έπεσε άγρια στο πάρτυ αποφοίτησης, αλλά εγώ δεν την έκανα delete, γιατί μόλις είχε χωρίσει με τον Σπύρο και έψαχνε η δόλια μια νέα αγκαλιά να γιατρέψει την πληγωμένη της καρδιά. Και μετά θυμήθηκα τον Παύλο που τον βοήθησα στην εργασία της φιλοσοφίας, και ο οποίος όχι μόνο «ευχαριστώ» δεν είπε ποτέ, αλλά δεν με ειδοποίησε καν για την αλλαγή ώρας της προφορικής εξέτασης κι έμεινα μετεξεταστέα για τον Σεπτέμβρη. Τελικά ήμουν καλό παιδί ή θύμα; Βασικά, για να είμαι ειλικρινής, άλλη λέξη μου έρχεται στο μυαλό, αλλά ας διατηρήσουμε ένα επίπεδο.

Και αφού έκανα την αυτοκριτική μου με το flash back, κι ενώ είχα φτάσει ήδη στο γραφείο, σειρά είχαν τα κλασικά παραμύθια που διάβαζα στην κόρη μου. Η Σταχτοπούτα, η Χιονάτη κι η Ραπουνζέλ. Ναι, ναι! Πανέμορφες, γλυκύτατες και καλοσυνάτες, αλλά βρε παιδάκι μου άβουλα όντα, αδύναμες προσωπικότητες που αντί να προσπαθήσουν να βελτιώσουν τη ζωή τους περίμεναν στωικά τον πρίγκιπα να τις σώσει. Γιατί χωρίς πρίγκιπα, η μεν Σταχτοπούτα ακόμα στάχτες θα καθάριζε, η δε Ραπουνζέλ θα ήταν ψηλά στον πύργο να χτενίζει τα μαλλιά της. Τι κάθεσαι βρε ανόητη και σε εκμεταλλεύονται; Άνοιξε την πόρτα και φύγε. Πήδα από το παράθυρο. Κάνε κάτι τέλος πάντων για σένα. Τι περιμένεις; Τη Χιονάτη δεν την αναφέρω καν, γιατί όλοι αντιλαμβανόμαστε το τέλος που θα είχε αν οι εφτά νάνοι δεν την βοηθούσαν, με αντάλλαγμα βεβαίως βεβαίως να γίνει δουλικό, και αν ο πρίγκιπας εκείνη τη μέρα είχε επιλέξει να πάει για ψάρεμα αντί για κυνήγι. Άσε που κανένας πρίγκιπας δεν τις ερωτεύτηκε για την ψυχή τους. Την ομορφιά τους είδε και στραβώθηκε, αλλά αυτό θα το αναλύσουμε κάποια άλλη στιγμή.

Το να «είμαι καλός» τελικά τι σημαίνει; Να μην δυσαρεστώ τους άλλους; Να γίνομαι χαλί να με πατήσουν; Να υπακούω τυφλά τους μεγάλους και να μην λέω ποτέ «όχι» με στόχο, έστω και υποσυνείδητα, την γονεϊκή και κοινωνική αποδοχή; Να είμαι υπόδειγμα προς μίμηση, ένα ήσυχο παιδί που δεν αγχώνει γονείς και δασκάλους; Το βολικό δηλαδή παιδί που υποχωρεί μπροστά τις ανάγκες και τις επιθυμίες των άλλων φοβούμενο την απόρριψη; Σαν πολύ καταπιεστικός δεν είναι ο ρόλος του «καλού παιδιού»;

Όχι, το παιδί μου δεν θα ήθελα να θυσιαστεί για κανέναν και για τίποτα. Θέλω να αγωνίζεται για τα θέλω του, να βάζει τους δικούς του στόχους και να μάχεται γι αυτούς. Να έχει άποψη για τη ζωή του και να μην εκτελεί άβουλα εντολές. Άλλωστε κανένας ποτέ και πουθενά, πέρα από τα παραμύθια, δεν έγραψε ιστορία γιατί ήταν απλά καλό παιδί. Και στο κάτω κάτω υπάρχει “κακό” παιδί; Για τα πρακτικά δε, και προς αποφυγή της όποιας παρανόησης, δεν λέω το κοριτσάκι μου να γίνει η bitch του σχολείου. Λέω απλά πως θέλω να είναι καπετάνιος της ζωής της. Αν βάζει τις ανάγκες των άλλων πάνω από τις δικές της επιθυμίες, από επιταγή και όχι επιλογή, παραμελώντας τις δικές τις ανάγκες και φιμώνοντας τα συναισθήματά της, δεν θα κερδίσει κανέναν σεβασμό, δεν θα χτίσει καμιά υγιή κι αληθινή σχέση. Δεν είναι απαραίτητο να είμαστε αρεστοί σε όλους. Δεν είναι υποχρεωτικό να λέμε πάντα ναι. Μπορούμε να αρνηθούμε ευγενικά. Είναι και θέμα ειλικρίνειας απέναντι στον εαυτό μας και στους γύρω μας. Ο ρόλος, λοιπόν, του «καλού παιδιού» ας είναι ένας ρόλος που το ίδιο παιδί θα επιλέξει, αν το επιθυμεί. Δεν χρειάζεται να είμαστε σκηνοθέτες στη ζωή του.

Η κόρη μου δεν θα ήθελα να είναι καλή σαν τη Σταχτοπούτα και τις άλλες πριγκίπισσες επειδή εγώ της το λέω. Θέλω να είναι γενναία. Σαν τη Μerida από την ταινία Brave. Μια πριγκίπισσα διαφορετική από τις άλλες. Αντισυμβατική θα τη χαρακτήριζε κανείς, που δεν μπήκε σε καλούπια για να ευχαριστήσει τους γονείς της που θέλανε να την παντρέψουν, αλλά πήρε τη ζωή στα χέρια της, διεκδίκησε την ευτυχία της, όπως η ίδια την είχε προσδιορίσει, δραπέτευσε από το κάστρο της και γύρισε την πλάτη στα πρότυπα της εποχής και τα πριγκιπικά της καθήκοντα. Ναι, αυτό θα ήθελα για την κόρη μου. Να χτίσει το δικό της χαρακτήρα, να επιλέξει μόνη της αν θα είναι η Σταχτοπούτα ή η Merida. Να είναι ο εαυτός της και να είναι γενναία για χάρη του.

Προχθές σαν άφησα τη μικρή σχολείο είπα απλά «Be brave sweety. Να προσέχεις…»