«Α ρε μάνα… Ζωή είναι αυτή που έζησες;»
Αυτό αναρωτιόταν η Χριστίνα όσο μάζευε τα πράγματα της μαμάς της. Την είχε βάλει πρόσφατα σε έναν οίκο ευγηρίας, καθώς η κατάσταση είχε φτάσει πια στο απροχώρητο. Τα τελευταία χρόνια είχε μετατραπεί σε έναν άλλον άνθρωπο. Δεν την αναγνώριζε πια. Πάντα ήταν άνθρωπος της οικονομίας αλλά πλέον είχε παραγίνει το κακό. Τώρα έκανε οικονομία και στο φαγητό! Λιπόβαρη την βρήκε ο γιατρός και ήταν η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι.
«Μάνα, δεν πάει άλλο! Δεν γίνεται να μένεις μόνη σου. Δεν προσέχεις καθόλου τον εαυτό σου. Εκεί θα σε προσέχουν καλύτερα. Τουλάχιστον θα φροντίζουν να τρως κανονικά, να μου φύγει και αυτό το άγχος»
Έτσι της ανακοίνωσε ότι πρέπει να φύγει από το σπίτι της και να μπει σε οίκο ευγηρίας. Γρήγορα τα κανόνισε όλα η Χριστίνα μην προλάβει η μαμά της κι αλλάξει γνώμη. Και τώρα είχε πάρει άδεια από την δουλειά να πάει να μαζέψει τα υπόλοιπα πράγματά της. Τι να πάρει όμως; Άνοιξε την ντουλάπα και ό,τι έπιανε στα χέρια της ήταν τρύπιο, πολυκαιρισμένο και παμπάλαιο. Ξέθαψε ένα απλό μαύρο φόρεμα που ήταν σίγουρα δεκαετίας. Πρέπει να το είχαν ψωνίσει μαζί για τα γενέθλια ενηλικίωσης του γιου της. Ένα παντελόνι της προκοπής δεν βρήκε. Τα σακάκια της ήταν από την εποχή που ζούσε ο συγχωρεμένος ο πατέρας της. Ζακέτες είχε τρεις, μια μαύρη, μια καφέ και μια λευκή. Και οι τρεις ήταν τρύπιες. Τα έκανε όλα ένα κουβάρι και τα πέταξε στο πάτωμα από τα νεύρα της.
«Τι κατάλαβες, βρε μαμά; Αυτή η μιζέρια σε έφαγε. Μην δώσεις ένα ευρώ να πάρεις ένα ρουχαλάκι της προκοπής. Τι κατάσταση είναι αυτή;»
Βγήκε από το υπνοδωμάτιο κάνοντας ένα άλμα πάνω από τα πεταμένα ρούχα στο πάτωμα και πήγε στην κουζίνα. Άνοιξε τα ντουλάπια να βρει την αγαπημένη της κούπα που της ζήτησε να της την πάει. Κοίταξε την καφετέρια του γαλλικού που ήταν ακόμα χαλασμένη. Το βάζο του καφέ που ήταν ραγισμένο. Τον απορροφητήρα που χρόνια τώρα δεν λειτουργούσε. Το ψυγείο που μούγκριζε. Το τραπέζι που έγερνε από το ένα πόδι. Τα έκανε όλα μια μεγάλη εικόνα. Τα έβλεπε καθαρά τώρα.
«Κατοχικό σύνδρομο. Ξύπνησε ξανά μέσα της. Δεν ξέρω πώς αλλιώς να το εξηγήσω. Δεν πετάει τίποτα. Ούτε τα χαλασμένα. Αχ, τι λέω δεν ξέρω. Κάτι άλλο συμβαίνει. Αλλά τι;»
Ανασήκωσε το αναποδογυρισμένο πιάτο από το τραπέζι και είδε καλυμμένα από κάτω τα παξιμάδια με τις ελιές. Ήταν το τελευταίο γεύμα της στο σπίτι. Ίσως και το συνηθισμένο της φαγητό. Ίσως και το μοναδικό της. Και αναστέναξε γιατί θυμήθηκε τους επικούς καυγάδες τους για όλα αυτά. Για τα παλιά ρούχα της, για τις χαλασμένες συσκευές, για τις βόλτες που σταμάτησαν να πηγαίνουν. Από όταν έφυγε ο γιος της, ο Βασίλης, στο εξωτερικό για σπουδές και αργότερα έμεινε μόνιμα για δουλειά, δεν είχε κανέναν άλλον η Χριστίνα. Ήθελε να βγει μια βόλτα πού και πού, να ξεσκάσει, να πάρει τον αέρα της. Βέβαια την έτρωγε και η δουλειά και αυτό το έβλεπε τώρα γιατί ποτέ και αυτή δεν βρήκε χρόνο να ψωνίσει κάτι στην μαμά της ή να την βοηθήσει με το σπίτι.
«Έλα ρε μαμά, να πάμε σε ένα ταβερνάκι να φάμε ένα ψαράκι να μας χτυπήσει η θάλασσα. Και η απάντησή της; Μην χαλάμε λεφτά, να κάνουμε οικονομία», έπιασε στα χέρια της μια κορνίζα με τον μπαμπά της και την έβαλε στην βαλίτσα να της την πάει να τον έχει κοντά της. Πρώτα του τα είπε όλα όμως να ξέρει τι τραβάει.
Δεν ήταν πάντα έτσι η κυρά Ειρήνη. Το αντίθετο. Ήταν ανοιχτοχέρα, δεν λογάριαζε το χρήμα. Και αυτή η μεταμόρφωση της στοίχισε πολύ της κόρης της. Ποτέ δεν κατάλαβε γιατί έγινε έτσι. Σίγουρα είχαν αλλάξει οι εποχές πια και ήταν δύσκολα τα πράγματα για όλους τους ανθρώπους. Μα ο άνθρωπος δεν γίνεται τσιγκούνης από την μία μέρα στην άλλη.
Η Χριστίνα πέρασε και από το μπάνιο και άνοιξε τα ντουλάπια και έβγαλε τα φάρμακα της μαμάς της. Δεν ήταν τόσα πολλά για την ηλικία της και ούτε τόσο ακριβά να δικαιολογούν την ανησυχία της για τα χρήματα.
«Και η σύνταξη; Πού είναι η σύνταξη τόσων χρόνων; Μασούρια τα έκανε; Πού τα φύλαγε; Κάπου εδώ πρέπει να είναι»
Αφού έψαξε όλο το σπίτι και δεν βρήκε τίποτα, έκατσε αποκαμωμένη στην πολυθρόνα στο σαλόνι. Εκεί που ήταν πάντα η θέση της μαμάς της. Από εκεί είχε επίβλεψη σε όλον τον χώρο, έβλεπε ταυτόχρονα τηλεόραση, παρατηρούσε από το παράθυρο έξω στην γειτονιά και είχε και ένα μικρό τραπεζάκι δίπλα της με το αγαπημένο της βιβλίο. Στρατηγικά διαλεγμένη θέση. Έπιασε το βιβλίο και το ξεφύλλισε γρήγορα και το ακούμπησε στην πόδια της. Θα το έπαιρνε και αυτό μαζί της.
Γύρισε και κοίταξε το έπιπλο στην γωνία δίπλα της. Εκείνο το μικρό έπιπλο που πάντα η μαμά της έχωνε χαρτιά. Είχε ένα μεγάλο ντουλάπι και ένα μικρό συρτάρι. Τράβηξε το συρτάρι και βρήκε σκόρπιες ασπρόμαυρες φωτογραφίες και διάφορες αποδείξεις φαρμακείου. Τράβηξε να ανοίξει και το ντουλάπι αλλά ήταν κλειδωμένο. Η περιέργεια την έτρωγε. Γιατί αυτό το ντουλάπι να είναι κλειδωμένο; Έψαξε μήπως βρει κάποιο κλειδί. Καμία τύχη.
Πέρασε μια ώρα και ακόμα πάλευε με το κλειδωμένο ντουλάπι. Είχε δοκιμάσει να το ανοίξει με κάθε τρόπο που μπορούσε να σκεφτεί. Δεν έμενε άλλη λύση. Έπρεπε να το σπάσει. Θα το έκανε γιατί το ένστικτό της το έλεγε. Κάτι υπήρχε εκεί μέσα. Και ήλπιζε να ήταν η απάντηση που έψαχνε.
Μόλις η Χριστίνα έσπασε το κλειδωμένο ντουλάπι, χαρτιά ξεχυθήκαν από μέσα και σκόρπισαν στο πάτωμα. Πολλά χαρτιά. Τα πήρε στα χέρια της. Ήταν αποδείξεις από τραπεζικές καταθέσεις. Στο όνομα του Βασίλη. Όλα τα ποσά στο όνομα του γιου της. Χρόνια κρυφών καταθέσεων. Μα γιατί;
Ανάμεσα στα χαρτιά, ήταν ένα μικρό σημειωματάριο που η μαμά της το κρατούσε σαν ημερολόγιο. Το έπιασε και το άνοιξε στην πρώτη σελίδα και συνέχισε να διαβάζει ως το τέλος.
«Με έβαλε να ορκιστώ. Να ορκιστώ να μην μάθει ποτέ τίποτα η μαμά του. Μα πώς να το κρατήσω κρυφό από το παιδί μου αυτό το μυστικό; Δεν ξέρω αν κάνω καλά. Ξέρω ότι τον λυπάμαι. Μου είπε πως με χρειάζεται. Πως μόνο εμένα έχει. Τι να κάνω; Δεν ξέρω άλλον τρόπο να τον βοηθήσω. Με πονάει η καρδιά μου. Τον απειλούν, λέει. Πρέπει να πληρώσει. Ξανά και ξανά. Κάθε μήνα. Τόσα χρόνια τώρα. Κουράστηκα. Τόσα ψέματα. Μα δεν μπορώ να τον αφήσω. Είναι αρρώστια ο τζόγος. Θα το έχω κρίμα στον λαιμό μου αν του συμβεί κάτι. Βοήθησε με, Θεέ μου. Δεν αντέχω άλλο»
Η Χριστίνα σηκώθηκε και έφυγε από το σπίτι. Πήγε αμέσως και πήρε την μαμά της από το γηροκομείο και την πήγε στα μαγαζιά για ψώνια. Της πήρε και φόρεμα και παντελόνι και ζακέτα. Μετά την πήγε στο λιμάνι σε ένα ταβερνάκι. Πρώτο τραπέζι θάλασσα. Και παρήγγειλε ό,τι τραβούσε η ψυχή της. Γέμισε το τραπέζι μεζεδάκια και φρέσκα ψάρια.
«Φάε μάνα, να χορτάσεις»
Τσούγκρισαν τα ουζάκια τους και έμειναν εκεί μέχρι να πέσει το ηλιοβασίλεμα να το απολαύσουν και αυτό.
«Τι ήταν όλα αυτά σήμερα, κόρη μου;», την ρώτησε όταν έφυγαν από το μαγαζί.
«Τελείωσε, μαμά. Τελείωσε»
Πριν πάει να την πάρει από το γηροκομείο, σε όλη την διαδρομή σκεφτόταν όσα έμαθε και έστειλε ένα και μοναδικό μήνυμα στον γιο της.
«Τα ξέρω όλα. Ήμουν περήφανη για εσένα κάποτε. Αν θες να συνεχίσω να είμαι περήφανη, να πας να ζητήσεις βοήθεια. Μην τολμήσεις να ζητήσεις ξανά λεφτά από την γιαγιά. Θα της πω ότι ξεμπέρδεψες. Βρες τρόπο να γίνει στα αλήθεια. Αλλιώς είσαι άξιος της μοίρας σου. Πήγαινε σε ένα γιατρό. Αλλιώς κατάστρεψε μόνο την δική σου ζωή. Η γιαγιά σου δεν φταίει σε κάτι. Τέλος»
Η κυρά Ειρήνη παρατήρησε πως πήραν άλλον δρόμο και δεν πήγαιναν προς το γηροκομείο. Ρώτησε την κόρη της και της είπε πως θα μένει μαζί της μέχρι να ανακαινίσει το πατρικό της από την αρχή. Θα τα αναλάμβανε όλα εκείνη. Η μόνη προϋπόθεση θα ήταν να συνεχίσει να τρώει κανονικά. Και μια φορά την εβδομάδα να βγαίνουν έξω σε κάποιο ταβερνάκι για φρέσκο ψάρι και ούζο με λεμονάδα.
«Αλήθεια το λες; Θα το κάνεις αυτό για εμένα; Μα τι έχεις; Γιατί είσαι συννεφιασμένη;»
«Συγγνώμη, μαμά. Συγγνώμη για όλα. Που σε έκρινα. Που σε μείωσα. Που σε έκανα να νιώσεις άσχημα. Δέχτηκες όλα τα πυρά μου με υπερηφάνεια και ποτέ δεν λύγισε. Δεν είπες την αλήθεια για να υπερασπιστείς τον εαυτό σου. Προστάτευσες το παιδί μου πάνω από και από τον εαυτό σου. Η θυσία σου αυτή λυγίζει την καρδιά μου. Και όσα στερήθηκες θα στα δώσω πίσω διπλά. Σου αξίζουν και με το παραπάνω. Συγγνώμη για όλα όσα πέρασες. Συγγνώμη που δούλευα τόσο και δεν ήμουν πραγματικά κοντά σου. Όλα θα αλλάξουν τώρα. Θα είμαστε μαζί πια. Μαζί ως το τέλος. Στο υπόσχομαι, μαμά»
CC
